TAŞINMAZ SATIŞ VAADİ SÖZLEŞMESİ

Değerli Haymana Gazetesi okurları hepinize iyi haftalar diliyorum. Bu haftaki köşe yazımızın konusu Gayrimenkul (Taşınmaz) Vaadi Sözleşmeleri ile ilgili olacaktır. Bu konuyla ilgili tüm merak edilenleri bu yazımda okuyabileceksiniz.
Bir ön sözleşme niteliğinde olan gayrimenkul taşınmaz vaadi sözleşmesi, sözleşmedeki şartlar gerçekleştiğinde, taraflardan birine, diğer tarafları, ilgili taşınmazın satış sözleşmesinin yapılmasını ve tapuda adına tescilini talep etme imkânını vermektedir. İleride yapılacak olan tapu satış sözleşmesinin bugünden taahhüt edilmesi gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi olarak adlandırılıyor. Bu durum hukuki zeminde tarafları da koruma altına alıyor. Taşınmaz satış vaadi sözleşmesini de her iki tarafta istedikleri zaman irade beyan ederek karşılıklı anlaşmaları neticesinde sona erdirebiliyor. Bu sözleşmenin karşılıklı olarak sona ermesinde bazı şartların gerçekleşmesi gerekiyor. Bu şartlar; daha önceden taahhüt edilen sözleşme gerekçesinin yerine getirilmesi durumunda sözleşme sona eriyor. Sözleşme ile konusu belirlenen edimin yerine getirilmesi üzerinden zaman geçmiş olması ve zamanaşımı süresinin dolması nedeniyle sözleşme sona erebiliyor. Her iki tarafında sözleşmenin feshini karşılıklı talep etmeleri halinde sözleşme feshi gerçekleşebiliyor.
İlgili sözleşme neticesinde taahhüt edilen taşınmazın satıcı tarafından alıcı tarafa belirtilen tarihte devrinin gerçekleşmesi gerekiyor. Alıcı tarafın gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi gereği belirtilen tarihte, belirtilen tutarı, belirtilen ödeme şekliyle ödemesi edinimini yerine getirmesi ve satıcı tarafa bildirmesi gerekiyor. Satıcı tarafın ise sözleşmede belirtilen şartları gözeterek satışa konu taşınmazı alıcı tarafa devretmesi gerekiyor. Birden fazla gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi yapılmış olması durumunda ilk yapılan sözleşme hukuki olarak kabul görüyor.
Gayrimenkulün mülkiyetinin transferinin taahhüdün de ilgili sözleşmenin geçerli olabilmesi için bir takım hususlara sahip olması gerekiyor. Bu hususlar; İlgili sözleşmenin resmi senet niteliğinde olması isteniyor. Noter huzurunda yapılarak her iki taraf tarafından da imzalanması önem arz ediyor. Düzenleme şeklinde olması istenirken onaylama şeklinde yapılması halinde geçerlilik kazanmıyor. Bu sözleşmelere konu taşınmazın tapuda kayıtlı bir taşınmaz olması isteniyor. İlgili taşınmazın mülkiyet hakkı vermesi gerekiyor. Taşınmaz için ödenecek bedelin ve ödenme şeklinin belirlenmesi isteniyor. Sözleşme ilgili hususları arz etmesi durumunda geçerlilik kazanıyor ve aksi bir durumun olması durumunda resmi geçerliliğini kaybediyor. Gayrimenkul satış vaadi sözleşmeleri genel olarak taahhüt vadeden sözleşmeler niteliğindedir. Bu durum nedeniyle başkasına ait bir taşınmazın taahhüdüne ilişkin olarak sözleşme yapılabilir. Bu sözleşmelerde tapu devir aşamasında asıl satış sözleşmesi yapılması taahhüt edildiğinden devir yapılmadığından mülkiyet taahhüt eden kişi de olmayabilir. Burada dikkat edilmesi gereken husus satış sözleşmesi yapılmasının vaadidir.
Taşınmaz satış vaadi sözleşmeleri için öngörülmüş bir zamanaşımı süresi bulunmamakla birlikte Borçlar Kanunu hükümleri gereği 10 yıllık zamanaşımı süresi öngörülmüştür. İlgili sözleşmenin, sözleşmenin tarafı olmayan üçüncü kişilere karşı ileri sürülebilmesi için tapuya tescil edilmesi gerekiyor. Tapuya düşülen şerhin etkisi 5 yıl geçerli oluyor. Gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi yapıldığı tarihten itibaren ilgili taahhüdün 5 yıl içerisinde tapuda satış işlemi ile sonuçlanması gerekiyor. Aksi halde ilgili sürenin geçmesi durumunda şerh işlemi yok hükmünde oluyor.