
Değerli Haymana Gazetesi okurları, bu haftaki köşe yazımızın konusu Ceza Davaları ile ilgili olan, bir davada Sanık olarak yargılanan tarafı daha çok ilgilendiren bir konuyu sizlere anlatmış olacağım. Söz konusu yazımda da anlatacağım Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması (HAGB) nedir? HAGB kararı verilirken bunun şartları nelerdir? Bu soruları sizlere cevaplandırmaya çalışacağım.
Sanığa yüklenen suçtan dolayı yapılan yargılama sonunda sanığa verilen ceza iki yıl veya daha az süreli hapis ya da adli para cezası ise ve kanunda sayılan diğer şartlar sağlanmış ise mahkeme Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması (HAGB) verebilir. Örnek vererek açıklayacak olursak; mahkeme sanığın suç işlediğine kanaat getirir. Ancak bu suçun karşılığı 2 yıl ve daha az süreli hapis ya da adli para cezasıdır. Bu durumda gerekli şartlar oluşursa mahkeme hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) kararı verir. Hükmün açıklanmasının geri bırakılması bir bakıma mahkeme tarafından verilen hükmün askıya alınmasıdır. Bu karar verildikten sonra belirlenen denetim süresi içinde suç işlenmediği takdirde dava düşer ve mahkumiyet hükmü ortadan kalkar. Yani kişi bu denetim süresince suç işlemediği takdirde hiç ceza almamış ve beraat etmiş gibi olur.
HAGB kararı ilk defa suç işlemiş ya da bir şekilde suça karışmış kişilere verilen ikinci bir şans gibidir. Mahkemenin sanığa “Evet sen bu suçu işlemişsin. Ancak hakkında daha önce bir hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) kararı verilmemiş. Sana vereceğim ceza iki yıl ya da iki yılın altında yahut para cezasıdır. Daha önce kasıtlı olarak hiç bir suç işlememişsin. Bununla birlikte mağdurun zararlarını da gidermeyi kabul ettin. Senin hakkında olumlu düşünüyorum ve sana 5 yıl denetim süresi veriyorum. Bu 5 yıl içinde suç işlemezsen hakkında vermiş olduğum mahkumiyet kararını tamamen sileceğim ve beraat etmiş gibi olacaksın. Ancak 5 yıl içinde başka bir suç işlersen sana verdiğim bu ceza ve işlediğin yeni suçun cezasını çekeceksin.” demesidir.
Mahkemenin sanık hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) kararı verebilmesi için bazı şartlar mevcuttur. Bu şartları şu şekilde sıralamak mümkündür; Sanık hakkında HAGB yasağının bulunmaması gerekir. Sanık hakkında verilen cezanın iki yıl ya da iki yıldan daha az olması ya da adli para cezası olması gerekir. Sanığın daha önce kasıtlı bir suçtan mahkumiyeti bulunmaması gerekir. Sanık, mağdurun veya kamunun zararlarını gidermiş olması gerekir. Sanığın yeniden suç işlemeyeceği yönünde mahkemede kanaat oluşması gerekir. Sanık, hükmün açıklanmasının geri bırakılmasını kabul etmesi gerekir. Sanık hakkında daha önce verilen bir hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı olmaması gerekir.
Hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) denetim süresi; Sanık suç tarihinde 18 yaşından küçük ise (SSÇ ise) denetim süresi 3 YIL’ dır. Sanık suç tarihinde 18 yaşından büyük ise denetim süresi 5 YIL’ dır. Hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) kararına itiraz etmek mümkündür. Ancak HAGB kararı istinaf edilen kararlardan değildir. Bu sebeple itirazla birlikte karar kesinleşecektir. Hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) kararına karşı tebliğ ya da tefhim’den itibaren 7 gün içinde itiraz edilmesi gerekir. Aksi takdirde hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı kesinleşir.